Doğal Doğum

Doğal Doğum « Gebelik ve Doğum



  

Doğal doğum nedir?
Bu doğum sisteminde gebe kadın gebelik ve doğum için psikolojik bakımdan hazırlanmaktadır. Söz konusu kadın gebelik için, doğum öncesi süre için doğum için ve doğum sonrası için büyük bir dikkatle psikolojik bakımdan hazırlanmaktadır.

Doğal doğumun hedefleri nedir?
Gereksiz korkuları ortadan kaldırmak ve bu yolda gerginliğin giderilmesiyle sancıları asgariye indirmek. Korku-gerginlik-sancı fasit dairesi bir kez teşekkül etti mi, bunu kırmak çok zor olmaktadır. Eğer doğal doğum korkuyu giderebilirse fasit daire de ortadan kalkmış olur.

Doğal doğum nasıl yürütülür?
Anne olacak kadın gebeliğin seyri hakkında eğitilir. Bu arada kadınla doğum doktoru arasında daha sıkı bir ilişki kurulmuş olmaktadır. Ayrıca, kadın hastane atmosferine önceden alışmakta ve kendisiyle ilgilenecek hastane personeli ile tanışmakta ve yakınlaşmaktadır. Böylece doğum yaparken söz konusu kadın hiçbir yabancılık hissetmeyecektir.

Bütün çocuk doğuracak kadınlar neden doğal doğumu tercih etmezler?
a.  Kadınların hepsi doğal doğuma duygusal bakımdan uygun değildir.
b.  Doğum doktorlarının çoğu doğal doğum sisteminin bazı prensiplerini hastalarına tatbik ederler, korkuyu gidermek, itimat telkin etmek ve gebe kadının gebelik hakkında verilen eğitim kurslarını takip etmeye teşvik etmek gibi. Babaların da, bu kursları takip etmeleri tavsiye edilmektedir.

Doğal doğum yapmak için resmi bir kursun takip edilmesi şart mıdır?
Şart değildir. Ancak, bütün gelişmiş ülkelerde böyle kurslar vardır. Bu kurslar çerçevesi içinde hastaneleri ziyaret, hastane doktorları ve hemşirelerinin tertip ettiği konferanslar, nefes alma eğitimi ve bazı hallerde doğum yaklaştığı zaman ne yapılmasının gerektiği hakkında eğitim.

Baba da doğal doğum sisteminde işbirliği yapmalı mıdır?
Evet. Böylece gebe kadının stres devrelerinde, koca, kendisine duygusal bakımdan yardımcı olabilecektir. Doğal doğum yapılan örgütlerin büyük çoğunluğunda doğumun ilk safhasında eşlerin hastanedeki doğum odasında kocaların da kalmasına izin verilmektedir.

Doğal doğum   yapacak olan kadına müsekkin   ilaçlar verilmez veya anestezi yapılmaz mı?
Söz konusu değildir. Doğuracak olan kadın gerekli olduğu halde müsekkin ilaçların ve anestezinin kullanılması için her şeyin hazır olduğunu bilmektedir. Ancak, doğal doğuma psikolojik bakımdan hazırlanmış olan kadın, doğum sancısı için de duygusal bakımdan hazırlanmıştır ve asgari müsekkin ilaçlara veya anesteziye gerek duyacaktır. Hasta bunlara ihtiyaç duyduğu taktirde hiçbir şekilde utanmamalıdır. Doğal doğum bir tahammül gücü yarışması değildir.

Doğal doğumun avantajları nelerdir?
a.  Gebelikte oynanması gereken rolün daha iyi bir anlayışı.
b.  Gebeliğe karşı daha rahat ve duygusal bakımdan daha sebatlı bir davranış ve anlayış.
c.  Anlayış ve rahatlama yüzünden daha az rahatsızlık hissedilmesi.
d.  İnsanoğlu fenomenlerinin en tabii olanında daha iyi, daha mutlu olabilme hali ve buna aktif bir şekilde katılma durumu.

Doğal doğumla doğacak bebek için avantajlar var mıdır?
Evet. Çok kez bebek doğumdan sonra daha uyanık ve daha canlıdır. Ağlaması gecikme göstermeden derhal başlar ve annenin doğumun ikinci safhasında yardımcı olabileceği için doğumun daha çabuk veya derhal olması ihtimalleri daha fazladır.

Bebek doğumdan sonra neden daha canlıdır?
Anne doğum halinde daha az müsekkin ilaç ve anestezi aldığı için bebek bunların etkisi altında kalmamıştır.   Şurası unutulmamalıdır ki, bebek annesinin vücudu içerisinde bulunduğu sürece anneye verilen bütün ilaçlar çocuğa da tesir edecektir.

Doğal doğumun dezavantajları var mıdır?
Tek dezavantaj, gebe kadının bu tip doğuma duygusal bakımdan uygun olmamasından ileri gelebilir. Bu gibi hastalar korkularını gizleyerek gerginliğin daha da çok toplanmasına yol açabilirler ve böylece doğal doğumun başlıca hedefini mağlup ederler.

Gebe kadın doğum için hastaneye gelince ne yapılır?
Hastane ve kliniklerin çoğunluğunda gebe kadın kaydolunduktan sonra bir asistanla birlikte doğum katma çıkarılır. Burada bir doğum odasına alındıktan sonra, soyundurulur ve bir gecelik veya kısa bir ceket giydirilir. Eğer aktif sancıları başlamışsa kendi doktoru tarafından muayene edilir. Eğer özel doktoru hastane bulunmamaktaysa hastane doktoru kendisini muayene eder. Bu muayene ile doğum durumu tespit edilmiş olur.
Kasık kemiği etrafı tıraş edilir ve durum gerektirirse kendisine bir lavman yapılır.

Doğum   yapacak olan bir kadın   hastaneye alındıktan hemen   sonra kendi doğum doktoruna haber verilir mi?
Evet. Doğacak olan kadının doğum safhası tespit edildikten sonra hastane doktor veya asistanı derhal kendi doktoruna durumu bildirecektir.

Eğer doğuracak olan kadının kendi doktoru bulunmamışsa hastanedeki doktorlar doğumu geciktirirler mi?
Hayır. Bu iyi bir usul değildir ve genellikle yapılmaz. Bütün doğum hastanelerinde doğum yaptırabilecek doktor ve asistanları bulunmaktadır ve bunlar hastanın kendi doktoru hastaneye yetişemediği zaman doğumu yapabilecek niteliktedirler.

Hastanın kendi doktoru gelmeden doğum yapılması oranları yüksek midir?
Günümüzde bu çok az vuku bulmaktadır. Çünkü doğuracak olan kadına ne zaman hastaneye gitmesi gerektiği önceden bildirilmiştir. Üstelik bugünün ulaşım sistemi ile kadının kendi doktoru hastaneye genellikle zamanında yetişebilmektedir.

Doğuracak olan kadın hastaneye alındıktan sonra kendisine başka ne gibi testler yapılır?
Kan basıncı alınmaktadır, idrarı tahlil edilmektedir, bebeğin kalp atışları dinlenir. Kanı tahlil edilir ve hastane doktoru fiziki bir muayene ile kalbini ve ciğerlerinin durumunu kontrol eder. Yine hastane doktoru hastanın bildireceği veya hastanın özel doktorun verdiği bilgilere dayanarak hastanın tarihçesini hazırlar.

Doğum halinin gelişmesi nasıl tespit edilmektedir?
Sık sık anus muayeneleri yapılarak. Bu muayeneler serviksin genişlemesini ve doğacak olan çocuğun şekil durumunu gösterir.

Doğum halinde olan bir kadının bu muayenelerini kim yapar?
Bu muayeneler doğum doktoru, hastane doktoru ve bazı durumlarda bu sahada uzman olan doğum hemşireleri tarafından yapılmaktadır.

Doğum halinde sık sık muayeneler yapılması önemli midir?
Evet. Ancak bu şekilde doğum safhaları tespit edilebilmekte ve gelişmekte olan bir anormalliğin farkına varılabilinmektedir.

Doğum halinde doğum doktorunun  hastasının  yanında bulunması gerekli midir?
İlk bebeklerde buna gerek yoktur ve doğum hastanelerinin çoğunda bu gibi hallerde doğum doktoru hastasını ancak periyodik olarak muayeneye gelmektedir. Doğumun ilk safhasında hasta, hastane doktoru ve hemşireler tarafından kontrol altında tutulmaktadır. Eğer doğumun çabuk olacağı belirtileri varsa doğumu yapacak olan doktor hastasından fazla uzaklaşmaz ve hastaneden ayrılmaz. İkinci ve bunlardan sonra doğacak çocuklarda doğum daha çabuk olabileceği için doğum doktoru bütün doğum safhaları süresince hastanenin doğum bölümünden ayrılmaz.

Sancının hafifletilmesi için ilaçlar ne zaman verilir?
Doğum halinin ilk safhalarında, doğum hali tam tespit edildikten sonra, doğum doktorların çoğunluğu sancıyı hafifletmek için hastalarına barbiturat gibi hafif uyuşturucu ilaçlar vermektedirler. Bu sayede hasta rahatlamakta ve doğum hali normal olarak gelişmektedir. Doğum hali ilerlediği vakit ve gerilmeler fazlalaşınca, sancıyı hafifletmek için demerol gibi daha kuvvetli uyuşturucu ilaçlar verilebilir. Bu ilaçlar az miktarda verilir ve ancak doğum gecikmekteyse arada sırada tekrarlanabilir. Doğum yapmakta olan kadınlarda gerginliğin azaltılması ve rahatlamaları için bu ilaçlara tali olarak müsekkin ilaçlar veya antihistaminler de verilebilinmektedir.

Bu ilaçların kullanılması tehlikeli olabilir mi?
Dikkatle ve devamlı kontrol altında kullandıkları taktirde herhangi bir tehlikeye yol açmazlar.

Doğuracak anneye verilen narkotik ve başka ilaçlar doğacak bebeğe tesir eder mi?
Evet, ama genellikle doğum bittiği zaman bu ilaçların tesiri geçmiş olacaktır. Bunun içindir ki ilaçların verilme oranı ve verilme zamanı büyük önem taşımaktadır. Fazla dozajlarda müsekkin ilaçlar ve narkotikler verilmiş olduğu hallerde bebek, dünyaya geldiği zaman uykuludur ve bu ilaçların tesiri altında bulunmaktadır. Bazı hallerde aktif canlandırma yapılması gerekli olmaktadır.

Bu ilaçlardan fazla verilen dozajların anne üzerindeki etkileri nedir?
Eğer anne fazlasıyla bu ilaçların etkisi altında kalmışsa ikinci safhada kendisinden beklenmekte olan önemli yardımları yerine getiremeyecek ve bu çok önemli çabalama ve itme görevini yapamayacaktır.

"Alaca karanlık uykusu" ne demektir?
Hafif anestezi altında doğum yapacak olan kadın talimatlara cevap verebilecek, istendiği zaman yardım edebilecek olduğu durumdur. Hasta bazı rahatsızlıklara maruz kalabilecekse de doğum bittikten sonra bu durumu hatırlamayacaktır.

"Alaca karanlık uykusu" nasıl temin edilmektedir?
Demerol ve skupolamin gibi ilaçların birlikte kullanılmasıyla.

Doğumlarda hangi tip anesteziler kullanılmaktadır?
a.  Apış aralarındaki (perine) deriye yapılan novokainli lokal bir enjeksiyon. Doğum doktoru böylece açılış kısmını cerrahi bir kesit (epizyotomi) ile genişletebilecektir.
b.   (Pudendal blok). Burada novokain apış arasındaki sinir gruplarına enjekte edilmektedir. Bu dölyolu alanını anestezi etmekte ve epizyotomi'nin sancısız yapılmasını mümkün kılmaktadır.
c.  Kodal epidural blok veya omurga anestezisi. Bu metotlarda novokain veya benzer ilaçlar kullanılmaktadır. Bunlar omurgaya enjekte edilmekte, dölyolu ve çıkımı anestezi altına sokmaktadır.
d. Solunum yoluyle anestezi. Bu sistemde diazot monoksit, sikloporan, fluotan veya eter kullanılmaktadır. Oksijen bu gazlarla birlikte tali olarak kullanılmaktadır.

Hangi anestezi kullanılacağı nasıl saptanır?
Her anestezinin avantajı ve dezavantajı vardır ve her hastanede şu veya bu anesteziyi tercih eden doktorlar bulunmaktadır. Muayyen bir hasta için hangi anestezinin kullanılacağı hakkında çok çeşitli nedenler olabilir. Uzman anestezistlerin bulunduğu klinik ve hastanelerde karar onlara bırakılmalıdır. Doğum doktoru her durumda anestezi doktoru ile konsültasyon yapacak ve hastası için tercih ettiği anesteziyi belirtecektir. Doğmamış olan çocuğun durumu, annenin durumu kadar kullanılacak anestezinin tayininde önemlidir. Örneğin, zamanından önce doğan bebekler solunum yolu ile alınan anesteziye tahammülleri az olmaktadır. Bu gibi hallerde anneye lokal blok anestezisiyle doğum yaptırılabilinir veya hiç anestezi yapılmadan kendiliğinden doğal doğuma gidilir.

Çocuğun tehlikeli durumda olduğu görülmesi üzerine ne yapılır?
Bu, doğum hali safhasına ve doğumun ne kadar çabuk gerçekleşeceğine bağlıdır. Bu faktörler doğum doktoru tarafından dikkate alınır ve doğumun nasıl yapılacağını yine o kararlaştırır.

Bebek ne zaman doğar?
Serviks tam açıldıktan sonra ve bebeğin başı dölyolunu germeye başladığı zaman doğum gerçekleşmek üzeredir.

Bebeğin başı dölyolunu germeye başladığı  vakit doğum doktoru ne yapar?
Dölyolunun kenarına bir ensizyon yaparak ağız bölgesini genişletir. Bu ameliyenin adı epizyotomi'dir. Bundan sonra bebeğin başı, omuzları ve vücudunun öteki kısımları gelecektir. Böyle bir hale kendiliğinden gelen (spontan) doğum denmektedir. Bazı hallerde, bir yardımcının rahmin üzerine yapacağı hafif bir baskı doğumun gerçekleşmesini çabuklaştıracaktır. Bu safhaya varıldıktan sonra bebek dölyolundan çıkmamışsa o zaman genellikle forseps kullanılır. 

Epizyotominin avantajı nedir?
Dölyolunun veya apış aralarının (perine) anuse yakın veya anusün içerisinden yırtılmasını önler.

Epizyotomi ne zaman yapılır?
Doğum beklenmeden hemen önce. Bu durumda hasta anestezi altındadır ve bebeğin başı çıkımı zorlamaktadır.

Epizyotomi için yapılan enzisyon (kesit) ne zaman dikilir?
Bebek doğduktan hemen sonra, anne hala anestezi altında iken.

Epizyotomi için açılan yaranın iyileşmesi ne kadar sürer?
Birkaç hafta içerisinde iyileşir.

Epizyotomiden sonra ipliklerin alınması gerekmekte midir?
Eğer ipek iplik kullanılmışsa, genellikle hayır.

Epizyotomi yapılması her doğumda gerekli midir?
Normal boydaki bebeklerde ve normal annelerin ilk yaptıkları doğumlarda yaklaşık hepsinde epizyotomi yapılması gerekli olmaktadır. Eğer bebek küçük ve zamanından önce gelen bir bebekse veya dölyolu normalin üstünde geniş ise bu gibi hallerde epizyotomi yapılması gerekmemektedir.

İlk doğumdan sonraki doğumlarda epizyotomi yapılması gereklidir?
Bundan önceki doğumda epizyotomi yapılmışsa veya bebek normalden büyükse epizyotomi yapılması gerekecektir.

Plasenta nasıl alınır?
Rahmin üzerine hafif bir baskı yapılmakla ve kordonun hafifçe çekilmesiyle. Bir zorluk çıktığı taktirde, doğum doktoru bunu eliyle alır. Doktor elini rahmin içine sokar, plasentayı dikkatle rahim çeperinden ayırır ve dışarıya çıkarır.

Bebek göbek kordonundan nasıl ayrılacaktır?
Doğumdan sonra bebek annesinin karnı üzerine ve yanındaki bir masa üzerine yerleştirilir. Ondan sonra göbek kordonu bebeğin karnından yaklaşık 2,5 santim ötesinden bağlandıktan sonra makasla kesilir.